APTFForex trader'ının işlem planı
Forex trader'ının işlem planı bir strateji tarifi ya da dilek listesi değildir. Grafik başında karar vermemek için önceden alınmış kararlar bütünüdür. Planın kalite sınaması tektir: onunla başka bir kişi, size tek bir soru sormadan işlem yapabilmelidir.
Çalışan bir planın dokuz bölümü
Daha azı olmaz: atlanan her madde, o anda alınan bir karara dönüşür. İfadeler denetlenebilir olmalıdır — «trende göre işlem yaparım» bir plan maddesi değil, bir ruh hâlidir.
| Bölüm | Ne yazılmalı | Denetim |
|---|---|---|
| Enstrümanlar | Somut pariteler ve sayıları | Düşünmeden sayabiliyorsunuz |
| Çalışma zamanı | Seans saatleri ve haftanın günleri | Cuma akşamı işlem yapıp yapmadığınızın cevabı var |
| Giriş setup'ı | Koşullar, hepsi eksiksiz | Başka bir kişi geçmişte aynı girişleri bulur |
| Pozisyon büyüklüğü | Sayı değil, formül | Hacim seçilmez, hesaplanır |
| Stop | Seviye ve konma kuralı | Stop, zarar tutarıyla değil çizimle belirlenir |
| Hedef ve çıkış | Kısmi kapatma dâhil kapanış koşulu | «Duruma göre» sözcüklerini içermez |
| Gün sınırlamaları | Zarar limiti ve işlem sayısı | Somut sayılar var |
| Haberler | Yayınlardan önce ve sonra ne yaparsınız | Kural, haberin öneminin değerlendirilmesi olmadan çalışır |
| Gözden geçirme | Plan ne zaman ve hangi gerekçeyle değişir | Sıklık ve asgari örneklem belirtilmiş |
Sayılarla forex işlem planı örneği
Örnek öğreticidir: onu kendi planınız gibi almak olmaz — parametreler sizin istatistiğinizden çıkmalıdır. Ama yapı ve somutluk düzeyi burada tam olması gerektiği gibidir.
- Enstrümanlar
- EURUSD ve GBPUSD. Terminalde başka parite açmam.
- Saat
- Kendi saatimle 10:00–14:00 arası, pazartesiden perşembeye. Cuma 16:00'dan sonra yeni pozisyon yok.
- Giriş setup'ı
- Seans başlamadan günlük grafikte işaretlenmiş bir seviyeden sekme; teyit, saatlik mumun sekme yönünde kapanmasıdır. Seviyeler önceden çizilir, seans içinde eklenmez.
- Pozisyon büyüklüğü
- Hacim = (sermaye × 1 %) ÷ (puan cinsinden stop'a mesafe × puan değeri). 0,01 lota aşağı yuvarlama.
- Stop
- Seviyenin arkasına, artı ortalama spread. Girişle aynı anda emirle konur. Hiçbir koşulda pozisyon aleyhine kaydırılmaz.
- Hedef ve çıkış
- Hacmin yarısı 1R mesafede kapanır, stop giriş noktasına taşınır, kalanı bir sonraki seviyeye kadar yürütülür.
- Gün sınırlamaları
- En fazla üç işlem. Zarar 3 %'e ulaşınca ya da art arda iki stoptan sonra stop-gün, hangisi önce gelirse.
- Haberler
- Takvimin kırmızı listesinden bir yayına 15 dakika kala yeni giriş açmam; kısmi kapatması olan açık pozisyonları bırakırım, kalanını kapatırım.
- Gözden geçirme
- Ayın ilk cumartesi, örneklem 30 işlemden az olmamak üzere. Bir gözden geçirmede tek bir parametre değişir.
Kötü bir plan çalışan bir plandan nasıl ayrılır
Kötü bir plan, hacminden değil ifadelerinden tanınır: koşullardan değil niyetlerden oluşur.
| Plandaki ifade | Neden çalışmaz | Nasıl yeniden yazılır |
|---|---|---|
| «Yalnızca kaliteli setuplarda işlem yaparım» | Kalite giriş anında, yani durumun etkisi altında değerlendirilir | Setup koşullarını liste hâlinde saymak |
| «Risk küçük» | Sayı yok — demek ki hacim hisse göre seçiliyor | «İşlem başına özkaynağın 1 %'i risk» |
| «Makul bir stop koyarım» | Girişten sonra «makul», «biraz daha uzağa» demektir | «Stop seviyenin arkasına, artı ortalama spread» |
| «Kötü durumdayken işlem yapmam» | Kötü durum içeriden tanınmaz | «6 saatten az uykuyla işlem yapmam» |
| «Hareket tükendiğinde çıkarım» | Çıkış koşulu yok, demek ki çıkış duyguyla olacak | «Yarısı 1R'de, kalanı N seviyesine kadar» |
Somutluk sınaması. Planınızı okuyun ve grafiğe bakarak denetlenemeyecek tüm sözcüklerin altını çizin: «kaliteli», «güçlü», «makul», «duruma göre», «genelde». Altı çizili her sözcük, işlem anına kendinize bıraktığınız bir karardır. İlk yeniden yazılması gerekenler onlardır.
Plan ile piyasa ayrıştığında ne yapmalı
Planın yazılma sebebi olan durum: bir hafta setup yok ya da var ama şüpheli görünüyor. Doğru cevap, tam olarak neyin değiştiğine bağlıdır.
Plan başkasının eliyle nasıl denetlenir
Planın başlıca kalite ölçütü tekrarlanabilirliktir. Aşağıda, eksikleri her okumadan isabetli gösteren yarım saatlik bir prosedür var.
Grafik açabilen bir tanıdık yeter. Piyasayı anlaması gerekmez — tam tersi.
5 dakikaHerhangi bir ay, sizin paritesiniz, sizin zaman diliminiz. Sizin setup tarifinize göre giriş noktalarını işaretler.
15 dakikaÜçte ikiden azı örtüştüyse giriş koşulları bulanık tarif edilmiş ve yoruma açıktır.
5 dakikaSizin formülünüz ve sizin sermayenizle. Fark, formülün metinde değil bir yerde kafada tutulduğu anlamına gelir.
3 dakikaCevap tek anlamlı olmalıdır: saatler, günler, limitler, haberler. «Duruma göre» maddenin yokluğudur.
2 dakikaHer fark, planda ayrı bir satıra dönüşür. Genelde üç ya da dört tane çıkar.
bir akşamNeden tam olarak başka biri. Planın yazarı eksik olanı kafasından otomatik tamamlar: onun metin sürümünde giriş koşulları eksiksizdir. Bir yabancı tam olarak yazılanı okur ve onun hataları, gerçek bir seansta her rahat yorumun geçtiği boşlukların ta kendisidir.
Plan her durumdan nasıl korur
Eşleşmeyi görmek yararlıdır: planın hangi maddesi hangi senaryoya karşı çalışır. Böyle bir eşleşmesi olmayan madde genelde süs çıkar.
| Planın maddesi | Neye karşı çalışır | Çalıştığı nasıl denetlenir |
|---|---|---|
| Giriş koşulları liste hâlinde | FOMO, setup dışı giriş | Günlükte setup dışı işlem payı düşer |
| Hacim formülü | Açgözlülük, zararı geri alma, öfori | İşlemler arasında para cinsinden risk dağılımı 1,2'den küçük |
| Girişte emirle stop | Hata yapma korkusu, kayıptan kaçınma | Stop kaydırma sayısı sıfıra eşit |
| Çıkış koşulu | Kârın erken kapatılması | Ortalama kârlı, ortalama zararlıdan yüksek |
| Günlük limit | Tilt, zararı geri alma | Zararı eşiği aşan gün yok |
| İşlem penceresi | Yorgunluk, aşırı işlem | Saat dışı işlem payı 5 %'ten az |
Tablo aynı zamanda planın neden günlüğün ilk ayından sonra, öncesinde değil yazıldığını açıklar. İstatistik yokken hangi maddelerin size gerçekten gerektiği belirsizdir: birinde her şey hacimde dağılır, diğerinde işlem sayısında ve planları farklı olmalıdır.
Sık sorulan sorular
İşlem planının hacmi ne olmalı?
Bir ya da iki sayfa. Uzun bir plan seanstan önce okunmaz, oysa işe başlamadan önce okunması onun asıl işlevidir. Sığmayan her şey büyük olasılıkla eylem planına değil strateji tarifine aittir.
Başkasının stratejisiyle işlem yapılıyorsa plan gerekir mi?
Daha da çok gerekir: başkasının stratejisi girişleri tarif eder, ama sizin zamanınız, sermayeniz, kabul edilebilir riskiniz ve stop serisinden sonraki davranışınız hakkında hiçbir şey söylemez. Sonucu belirleyen tam da o kısımdır.
İşlem planı ne sıklıkta değiştirilir?
Ayda bir defadan sık değil ve yalnızca dönem istatistiğine göre. Ayrıca şu kuralı yazmakta yarar var: gözden geçirmeden önce en az kaç işlem birikmeli. O olmadan plan her kötü haftadan sonra yeniden yazılır ve kendini gösteremez.
Plan varken uygulama yoksa ne yapmalı?
Bu ayrı bir görevdir ve planı yeniden yazarak çözülmez. Sebepler sisteme uymak neden başarılamıyor materyalinde incelendi — beş tipik sebepten yalnızca biri motivasyonla ilgilidir.
Devamını oku
