Forex'te martingale ve zararı geri almanın bedeli
Forex'te martingale ile kendiliğinden zararı geri alma aynı eylemdir: zarardan sonra riskin büyümesi. Hesaplayıcı bunu adım adım hesaplar ve aynı stop serisinde sabit riskle karşılaştırır. Fark genelde beklenenden büyük çıkar.
| Stop | Risk | Kayıp | Zararı geri alırken kalan | Sabit riskte kalan |
|---|
Risk, güncel özkaynaktan hesaplanır — terminalin hesapladığı gibi. Tek bir işleme sermayeden fazlası konulamaz, bu yüzden hesaplanan risk yüzde yüzle sınırlıdır.
Zarardan sonra lotu ikiye katlama: adım adım formül
n. adımdan sonra kalan = kalann−1 × (1 − n. adımdaki risk)
2 % → 4 % → 8 % → 16 % → 32 % çarpan 2,0 iken
Kilit özellik: kayıplar toplanmaz, çarpılır. Sonucun «2 + 4 + 8 + 16 + 32 = 62 %» şeklindeki naif toplamdan farklı olmasının sebebi tam da budur: her adımda yüzde, küçülmüş hesaptan alınır ve fiili düşüş 50,6 % çıkar. Toplamdan az — ama yine de sabit riskteki değerin beş katı.
Martingale ne kadar sermaye ister
«Seri er ya da geç kesilir» vaadi doğrudur. Soru, sermayenin o ana kadar yaşamaya yetip yetmeyeceğidir.
| Serinin uzunluğu | Temel 2 % iken gereken sermaye | 100 işlemde, kazanma oranı 45 % iken böyle bir serinin olasılığı |
|---|---|---|
| 4 stop | sermayenin 30 %'i | 99,4 % |
| 6 stop | sermayenin 126 %'i | 72,9 % |
| 8 stop | sermayenin 510 %'i | 30,7 % |
| 10 stop | sermayenin 2.046 %'i | 10,6 % |
2 % × (2⁸ − 1) = 2 % × 255 = sermayenin 510 %'i
Kazanma oranı 45 % iken art arda sekiz stop, yaklaşık her üç yüz işlemde bir görülür. Bu bir «kara kuğu» değil, sıradan bir olaydır ve hiçbir makul sermaye ona yetmez. Olasılıkların incelemesi seri hesabında.
Çarpan 1,0 neden tek çalışan değerdir
Martingale'in yumuşak sürümleri: neden kurtarmazlar
Tam ikiye katlamayı çoğu kişi uç bir durum sayar, ama aritmetik birden büyük her çarpanda çalışır. Yalnızca hesabın kritik düşüşe ulaştığı adım sayısı değişir.
| Çarpan | 5 stopta düşüş | 7 stopta | 7'den sonra gereken artış |
|---|---|---|---|
| 1,0 — sabit risk | −9,6 % | −13,2 % | +15,2 % |
| 1,3 | −16,9 % | −30,5 % | +43,8 % |
| 1,5 | −23,9 % | −50,2 % | +100,7 % |
| 2,0 | −50,6 % | −100 % | imkânsız |
Çarpanı 1,3 olan satır tablonun en yararlısıdır. Zarardan sonra riske yüzde otuz eklemek martingale gibi görünmez ve genelde bir kural olarak fark bile edilmez. Buna karşın art arda yedi stopu, yüzde on üçlük düşüşten yüzde otuz buçuğa; geri dönüş için gereken artışı ise yüzde on beşten yüzde kırk dörde çıkarır.
m = 1,3 ve temel 2 % iken: 2,0 → 2,6 → 3,4 → 4,4 → 5,7 %
hiçbir adım tek başına ihlal gibi görünmez
Büyüyen riski kendinizde nasıl yakalarsınız
Martingale'i planlı işlemden ayırmak, dökümle beş dakikada mümkündür. Sınama ne hafıza ne kendine dürüstlük ister.
Terminal raporunu tabloya: tarih, hacim, stop'a mesafe, sonuç.
5 dakikaHacim × stop'a mesafe × puan değeri. Hem para cinsinden hem o günkü özkaynağın payı olarak ayrı bir sütun.
10 dakikaSonuca göre değil: önemli olan büyüklük değil sıradır.
1 dakika«Önceki işlem zararlı: evet/hayır» diye ayrı bir sütun.
5 dakikaZarardan sonra ve kârdan sonra. Fark yüzde ondan büyükse, siz tanımlamamış olsanız da bir çarpanınız var demektir.
1 dakika«Zarardan sonra ortalama risk X % daha yüksek». Hesaplayıcıya konulacak fiili çarpanınız budur.
1 dakikaGenelde ne bulunur. Çarpan nadiren tam 2,0 çıkar — daha çok 1,2–1,5 arasıdır ve farkında olunmaz. Sınamanın kendini gözlemekten yararlı olmasının sebebi tam da budur: kendine «zarardan sonra riski artırıyor muyum» diye sormakla iki grubun ortalamasını hesaplamak, farklı cevapları olan iki farklı sorudur.
Anti-martingale: kârdan sonra riskin büyümesi
Ayna şema daha az konuşulur ama temelden başka türlü çalışır: risk kazanç serisinde büyür ve kayıp serisinde düşer. Bu onu kendiliğinden güvenli kılmaz, ama kayıpların dağılımını değiştirir.
| Martingale | Anti-martingale | |
|---|---|---|
| Risk ne zaman büyür | zarardan sonra | kârdan sonra |
| Artış neyle ödenir | kalan sermayeyle | halihazırda elde edilmiş kârla |
| Zarar serisinde ne olur | risk büyür, düşüş hızlanır | risk düşer, düşüş yavaşlar |
| En kötü senaryo | hesap bir zarar serisinde biter | tek bir büyük kayıp tüm kâr serisini alır |
| Mutlaka gereken | sonsuz sermaye — yani imkânsız | risk tavanı ve geri dönüş kuralı |
| Sınırsız hâlde sonuç | 1'den büyük her çarpanda iflas | kârın sıfırlanması, ama hesabın kaybedilmemesi |
Pratikte anti-martingale, aynı planlı ölçeklendirmedir, yalnızca adımı hızlıdır. Öforiye dönüşmemesi için aynı üç sınırlama gerekir: risk tavanı, sabit adım ve belirlenen derinlikte bir düşüşte otomatik geri dönüş. Bunlar olmadan şema, kendiliğinden hacim büyümesinden yalnızca adıyla ayrılır.
adım ≤ 25 %, ayda bir gözden geçirme, 10 % düşüşte geri dönüş
Sık sorulan sorular
Martingale hiç mi işe yaramaz?
İki koşulda işe yarar: sonsuz sermaye ve bahis büyüklüğünde sınır olmaması. Döviz piyasasında ikisi de sağlanmaz — sermaye sonludur ve hacim marjla sınırlıdır. Bu yüzden soru «işe yarar mı» değil, «hesap kaçıncı seride biter»dir.
Peki riski değil, aynı stopta hacmi ikiye katlarsak?
Bu aynı şeydir: risk = hacim × stop'a mesafe × puan değeri. Stop değişmezken hacmin ikiye katlanması riski ikiye katlar.
Ortalama düşürmenin martingale'den farkı ne?
Ortalama düşürme hacmi tek bir pozisyonun içinde ekler, martingale ise bir sonraki işlemde. Sonuç aynıdır: aleyhinize hareketten sonra toplam risk büyür. Ortalama düşürmenin incelemesi ayrı bir sayfada.
Riski zarardan sonra değil kârdan sonra artırmak mümkün mü?
Bu başka bir şemadır ve daha güvenlidir: bahis kayıp serisinde değil kazanç serisinde büyür. Ama burada da bir sınır ve geri dönüş kuralı gerekir, aksi hâlde tek bir büyük kayıp tüm seriyi alır — bkz. öfori.